آشنایی با گاز CNG و مزایای آن در مقایسه با سوخت های دیگر

سبد خرید خالی است

تازه وارد هستید؟

برای تکمیل فرآیند خرید خود ثبت نام کنید

حریم خصوصی و شرایط و قوانین استفاده از سرویس های وبسایت کار کالا را مطالعه نموده و با کلیه موارد آن کاملا موافقم

عضو سایت هستید؟

برای تکمیل فرآیند خرید خود وارد شوید

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ کلیک کنید

- ویژه سفارش های کمتر از دویست هزار تومان (هزینه پانزده هزار تومان)

آشنایی با گاز CNG و مزایای آن در مقایسه با سوخت های دیگر

یک‌شنبه ۲۹ مهر ۱۳۹۷ | 10:37 |  بازدید

گاز طبیعی متراکم (Compressed Natural Gas) یا همان CNG جایگزین مناسبی برای بنزین و حتی گازوئیل میباشد. با استفاده از گاز    CNG زیان کمتری به طبیعت وارد میگردد. کارخانه‌های اتومبیل سازی داخلی نیز تمام اتومبیلهای خود را به صورت دوگانه‌سوز تولید و عرضه خواهند کرد یعنی ماشینهایی که میتوانند با هر کدام از سوخت‌های CNG یا بنزین کار کنند. در اینجا سؤالات فراوانی در باره گاز CNG وجود دارد. به همین علت با ارائه این مقاله تلاش  داریم پاسخی مناسب به بخش زیادی از این پرسشها بدهیم

CNG
همان گاز طبیعی است که ما روزانه آن را در خانه و محل کار خود یا کارخانجات با فشار کم استفاده می‌کنیم. بدیهی است ذخیره کردن گاز در این فشار، به واسطه حجم زیاد مورد نیاز به صرفه نیستاز طرفی به خاطر تراکم پایین گاز CNG در صورت استفاده در اتومبیل زمان‌های تجدید سوخت‌گیری بسیار کوتاه میشود. در نتیجه در صورتی که گاز طبیعی (NG) تا فشار حدود psi 3600 متراکم گردد، ما CNG خواهیم داشت

از مزایای استفاده از گاز طبیعی در مقایسه با بنزین می‌توان به آلایندگی کمتر، عدد اکتان بالا (۱۳۰)، افزایش راندمان ۱۵ درصدی و در کشوری چون ایران فراوانی و قیمت مناسب نام برد. در مقابل، هزینه احداث ایستگاه‌های سوختگیری، وجود محدودیت فضا در نصب مخازن سوختگیری بر روی خودرو، کاهش پیمایش خودرو و نیاز به طراحی و تقویت بخشهای متعددی از خودرو نظیر شاسی، اکسل سیستم خنک کاری و غیره در خوروهای تبدیلی، از معایب استفاده از این سوخت می‌باشد.چگالی انرژی سی‌ان‌جی ۴۲ درصد گاز طبیعی مایع‌شده و ۲۵ درصد گازوئیل است. یعنی سی‌ان‌جی در حجم مساوی یک‌چهارم گازوییل انرژی تولید می‌کند.

 

چند سالی است که برخی از خودروها با مصرف LPG گازسوز شده‌اند حال چه تفاوتی میان LPG و CNG وجود دارد؟

-بخش زیادی از ترکیب شیمیایی CNG را گاز متان تشکیل داده، در صورتی که گاز LPG یک مخلوط از پروپان، بوتان و کمی ترکیبات دیگر است. CNG از متراکم کردن گاز طبیعی به دست می‌آید، اما LPG محصول تقطیر و پالایش نفت خام در پالایشگاه‌ها میباشد

متان حتی تحت فشارهای زیاد هم  به صورت گاز باقی می‌ماند، در نتیجه  CNG با وجود فشار psi 3600 هنوز حالت گازی را دارد. البته گاز طبیعی را می‌توان در تأسیسات خاصی و با کاهش دما تا حد 160 درجه سانتیگراد تبدیل به مایع کرد که دراین  صورت آن را LNG میگوییم. گازهای پروپان و بوتان در دما و فشار اتاق حالت گاز دارند، اما با یک تراکم متوسط می‌توان آنها را به مایع تبدیل کرد. (LPG) از آنجا که ظرفیت تولید LPG در پالایشگاه‌ها بسیار کم است، بهتر آن است که آن را به عنوان سوخت برای مصارف خانگی در مناطقی که هنوز فاقد لوله‌کشی گاز طبیعی هستند، استفاده کنیم، چرا که ذخیره سازی و حمل و نقل آن آسانتر از دیگر گاز هاست

 

آیا زمان استفاده از CNG نظیر LPG، بوی گاز در کابین ماشین می‌پیچد؟

- خیر، اتومبیلهای  CNG سوز نظیر ماشینهای  بنزین سوز بدون بو هستند. در صورتی که در ماشینهای CNG سوز بوی گاز حس کنید سریعاً باید مدار سوخت رسانی را از نظر نشت احتمالی بررسی کنید. 

 

آیا ماشینی که قبلاً LPG سوز شده، اکنون می‌تواند از CNG هم بهره ببرد؟

- خیر، چرا که CNG  و LPG ماهیتاً دارای تفاوت زیادی هستند. ارزش حرارتی آنها یکسان نیست و جهت سوختن درست احتیاج  به درصد هوا به سوخت متفاوتی دارند. تفاوت دیگر این که فشار ذخیره‌سازی CNG به مراتب بیشتر از فشار مورد نیاز برای LPG میباشد و به همین علت مخزن ذخیره ای که برای LPG طراحی و ساخته شده، مناسب CNG ساخته نشده و. به عبارتی دیگر، اتومبیل شما ‌باید برای استفاده از CNG تبدیل و تغییراتی در آن انجام شود

 

تبدیل اتومبیل به CNG سوز چطور انجام میگردد؟

- باک مخصوصی در صندوق عقب خودروی شما گذاشته می‌شود و مداراتی که بتواند مسیر حرکت گاز را در جهت سوختن به سمت موتور هدایت کند، با آن مرتبط می شود

 

آیا در صورتی که ذخیره گاز CNG در اتومبیل به پایان برسد ، میشود هنوز از بنزین استفاده کرد؟

- بله، وقتی شما اتومبیلتان را برای استفاده ازگاز CNG تبدیل می‌کنید، هنوز کاربراتور، باک بنزین و مدار سوخت‌رسانی جهت بنزین را روی ماشینتان دارید. در نتیجه به آسانی با زدن یک دکمه روی داشبورد، می‌توانید مسیر بنزین به سمت موتور را ایجاد کنید. اما به هر حال استفاده ازگاز CNG برای شما کم هزینه تر میباشد . 

 

آیا ضروری است هر چند وقت یک بار حتی در صورت عدم نیاز اجباری از بنزین استفاده گردد؟

- بله، استفاده هر چند وقت یک بار از سوخت بنزین اتومبیل باعث روانکاری مکانیزم کاربراتورخواهد شد و باعث ایجاد آمادگی بهتر سیستم سوخت‌رسانی بنزین در مواقعی که به بنزین احتیاج دارید میگردد

 

نصب کیت مخصوص و تبدیل اتومبیل به CNG سوز چه زمانی طول می کشد ؟

- تبدیل اتومبیل شما به cng سوز 4 یا 5 ساعت بیشتر زمان  نمی گیرد، اما زیاد شدن  روز افزون تقاضا برای انجام این تغییرات می تواند به واسطه ازدحام باعث طولانی تر شدن زمان انتظار مشتری در صف نوبت گردد

 

چطور می‌توان پی برد که چقدر CNG در مخزن اتومبیل باقی‌مانده است؟

- از طریق یک گیج الکترونیک مخصوص که در کنترل پانل یا روی داشبورد نصب میگردد میتوان مقدار گاز باقی مانده را در مخزن CNG اتومبیل متوجه شد

 

بیشترین مسافتی که میتوان  با یک باک پر CNGپیمود چقدراست؟

- یک باک CNG به‌طور معمول معادل 10 تا 15 لیتر بنزین، گاز طبیعی را در خود دارد. واضح است اگر مقدار مصرف اتومبیلتان را با واحد km/liter در این عدد ضرب کنید، میزان مسافت تمایل پیمودن با یک باک پر از گاز CNG به دست می آید برای مثال برای یک خودروی متوسط با حجم سیلندر 1300 سی‌سی این مسافت چیزی در حدود 155 کیلومتر خواهد بود. در صورت نیاز با افزودن تعداد باک می‌توان این مسافت را بیشتر کرد

 

آیا استفاده از گاز طبیعی فشرده در خودرو خطری ندارد؟

- بله، CNG به خاطر دارا بودن سه ویژگی مهم از سوختهای بنزین، گازوئیل و LPG  دارای امنیت بالاتری است

اولین ویژگی گاز CNG  آن است که وزن مخصوص CNG برابر 587/0 میباشد این به این معنی است که این گاز از هوا نیز سبک‌تر میباشد، بنابر این در صورتی که نشتی داشته باشد در جو بالا رفته و از بین می رود.

 دومین خصوصیت گاز CNG این است که درجه دمای خود اشتعالی CNG برابر 700 درجه سانتیگراد میباشد، در حالی که درجه حرارت خود اشتعالی بنزین 455 درجه سانتیگراد است.

و سومین مورد، این که باک‌های ذخیره CNG از فولادهای آلیاژی خاص و با رعایت بالاترین سطوح امنیت ساخته می‌شوند که بسیار با استحکام تر و ایمن‌تر از باک‌های بنزین اتومبیلها هستند

 

آیا باک ذخیره CNG در اتومبیل با چنین فشار بالای گاز درون آن بی خطر است؟

- بله، باک‌های ذخیره گاز CNG از فولادهای آلیاژی خاص و کاملاً یکپارچه ساخته می‌شوند. هیچ نوع جوشی در ساخت این باک به کار نرفته و باک براساس استانداردهای معتبر بین‌المللی قبل از نصب مورد ازمایش متخصصان قرار می‌گیردبه علاوه این باک‌ها به دیسک‌های پاره شونده ضد انفجار (Burst disc) مجهز میباشند  که در صورت بالا رفتن بیش از حد فشار یا به هنگام آتش‌سوزی این دیسک‌ها پاره شده و فشار مخزن به شدت پایین می آید و بخش اعظم گاز از مخزن مربوطه خارج میگردد

 

آیا وجود باک ذخیره پرفشار گاز CNG در ماشین حتی به هنگام تصادف‌های سنگین نیز بی خطر است؟

گاز- CNG سال‌ها است که در کشورهایی چون نیوزیلند، ایتالیا، آرژانتین و آمریکا به عنوان سوخت اتومبیلها مورد بهره برداری قرار گرفته است و همه ی این کشورها آن را بی خطر تر از بنزین شناخته و معرفی  کرده‌اند

 

آیا استفاده مداوم از گاز CNG برای موتور اتومبیل ضرری نداشته و به آن صدمه وارد نمیکند؟

- خیر به هیچ عنوان، در عوض عمر بعضی از قطعات موتور در صورت استفاده از CNG بیشتر خواهد شد. به طور مثال عمر مفید روغن موتور تا حد زیادی بالا می رود، چرا که CNG باعث کثیف شدن یا کم شدن غلظت روغن موتور نمی‌گردد. از طرفی چون هیچ‌گونه سربی به همراه گاز  CNGنیست رسوبات سخت سرب روی شمع‌ها ایجاد نمیشود و عمر مفید شمع‌ها نیز تا حد قابل توجهی زیاد میشود. از طرفی از آنجا که گاز CNG سوختی گازی میباشد، هیچ کربنی به عنوان محصول سوختن تشکیل نشده و سطح داخلی موتور تمیز می‌ماند

 

چرا دود و دمه خروجی از اگزوز اتومبیل CNG سوز کم و محدود میباشد؟

- چون CNG در عمل سوختی تمیز و تا حد بسیار زیادی عاری از آلوده کننده های طبیعت است. از آنجا که قسمت زیادی از ترکیب اصلی گاز طبیعی را متان تشکیل می‌دهد خروجی لوله اگزوز اتومبیل های  CNGسوز شامل  بخار آب و قسمت کمی از آن هم مونوکسید کربن است. با توجه به این که کربن یا ذرات دیگری در خروجی اگزوز وجود ندارند دود خروجی ازلوله اگزوز بسیار کم و قابل چشم پوشی است. به علل ذکر شده در بالا ماشینهای CNG سوز به آسانی و بدون به کار گرفتن هر نوع تجهیزات جانبی و خارجی (نظیر مبدل‌های کاتالیستی در خودروهای بنزینی سوز) قادر هستند برآورده کننده کلیه الزامات مشخص شده در استانداردهای زیست محیطی موجود باشند

 

عملکرد  CNG در مقایسه با بنزین در یک اتومبیل تبدیل شده به دوگانه سوز چگونه میباشد؟

هنگام استفاده از گاز CNG شتاب حرکت خودرو در مقایسه با بنزینی اندکی کمتر میگردد که این مسأله به واسطه کاهش 5 تا 15 درصدی قدرت موتور به هنگام استفاده از گاز CNG میباشد. قابل  ذکر است که این میزان کاهش توان موتور را می‌توان با تنظیم کیت گاز CNG به حداقل رساند و در شرایط عادی رانندگی در سطح شهر این میزان کاهش قدرت قابل حس کردن نخواهد بود

 

سیستم سوخت رسانی CNG نصب شده روی اتومبیل نیاز به تعمیر یا سرویس خاصی دارد؟

- به‌طور عمده این سیستم سوخت رسانی سیستم ساده ای دارد و به اسانی می‌تواند سالها بدون ایراد  کار کند اما برای آن که همواره در شرایط بیشترین کارایی خود را داشته باشد بازدید دوره‌ای تجهیزات مربوط به آن بعد از هر 10000 کیلومتر مسافت  پیشنهاد می‌شود که ترجیحا باید نزد همان تکنیسین مجازی که خودرو را CNG سوز کرده انجام شود

 

آیا اتومبیلهای دیزل را نیز می‌توان CNG سوز کرد؟

- بله، اتومبیلهای دیزل را نیز میتوان به صددرصد CNGسوز و هم به دوگانه سوز (Dual fuel) برای مصرف CNG و گازوئیل تبدیل کرد

 

اگر امتیازات CNG بسیار زیاد می‌باشد، چرا کشورهای توسعه یافته از آن استفاده نمی‌کنند؟

- بد نیست بدانیم که گازCNG در جهان سوخت جدیدی نیست و اتومبیلها از دهه 1920 میلادی تاکنون از گاز CNG استفاده میکنند. در حال حاضر ایتالیا با 240 جایگاه عرضه گاز  CNG، بیش از 300 هزار اتومبیل CNG سوز دارد. در نیوزیلند نیز حدود 250000 اتومبیل در سال‌های اخیر CNG سوز شده‌اند و حدود 250 جایگاه، عرضه CNG در این کشور را برعهده دارند. آرژانتین نیز در چند ساله اخیر برنامه‌ریزی وسیعی را برای بهره بردن از CNG طرح‌ریزی کرده و در حال حاضر 700000 خودروی CNG سوز دارد

سی ان جی (CNG) از این لحاظ دارای امتیاز است که در ابعاد جغرافیایی گسترده ای در جهان وجود دارد و با لوله کشی، به تمامی کشورها قابل حمل است. ولی  پرسشی که در این میان وجود دارد این است که، با وجود زیاد بودن، چرا نتوانسته تا به طور وسیع تری جایگزین سوخت های فسیلی دیگر مثل بنزین شود؟!

در پاسخ به سوال باید گفت که، تکنولوژی گران و سخت بودن ذخیره سازی آن در انواع اتومبیلها به عنوان یکی از دلایل اصلی این امر است. معمولا، به منظور ذخیره کردن سی ان جی (CNG) در اتومبیل ها و ماشین ها، دو راه وجود دارد.

روش اول این است که می توان این گاز را تحت فشار بالا در داخل مخزن نگه داری کنیم و راه دوم اینکه، نگه داری و حفظ آن در دمای بسیار کم در کپسول میباشد. در شیوه اول، به منظور نگه داری از گاز طبیعی فشرده شده، کمترین فشار باید ۲۰۰ بار بوده و در صورت رعایت اصول ایمنی کامل، کپسول باید تحمل فشار ۴۵۰ بار را داشته باشد که در این صورت، کپسول گاز، سنگین وزن و گران قیمت خواهد شد.

 

 

درجه اکتان گاز طبیعی فشردهCNG  در حدود ۱۳۰، در صورتی که همین میزان در مورد بنزین  سوپر، حداکثر ۹۶ میباشد. در نتیجه این گاز احتیاجی به اضافه کردن مواد خارجی برای پس مانده زدایی یا از بین بردن کوبش ندارد. سی ان جی (CNG) تمیز می سوزد و کمترین آلودگی را بر جای می گذارد. بالا بودن عدد اکتان در سی ان جی، امتیازات زیادی را به دنبال دارد که از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

 سوختن مرتب و یکنواخت

 موتورها در ماشین های گاز سوز نرم تر کار می کنند

 بر خلاف بنزین، گاز نباید قبل از احتراق به حالت بخار در بیاید

 بر روی اجزای سرد اتومبیل، میعان نمی کند که این امر سبب روشن شدن راحت تر اتومبیل در هوای سرد می شود.

 

کلمه ی مهمی که در مورد سوخت های جایگزین بنزین به کار می رود، لغت همسان " گالن بنزین" میباشد که عبارت از میزان حجمی از گاز طبیعی است که محتوای آن، معادل با محتوای انرژی یک گالن بنزین خواهد بود. این مفهوم بدین خاطر استفاده می شود که چون گاز طبیعی به حالت مایع نیست، بنابراین حجم آن اغلب به صورت فوت مکعب محاسبه می شود، نه واحد گالن.

بنابراین، تعریف GGE، راهی برای مشخص نمودن هم ارزی حجم سوخت های مبنا بر اساس انرژی نهفته به واحد بی تی یو میباشد. میزان جی جی ای (GGE) برای سی ان جی، برابر با ۹۲۱/۰ متر مکعب، نشان دهنده ی این مفهوم است که ۱۲۳ فوت مکعب از سی ان جی (CNG) معادل یک لیتر بنزین، انرژی دارد.

به لحاظ ابعاد اقتصادی گاز سی ان جی (CNG)، طی بررسی ای که در سال ۱۳۸۱ شد، نتایج نشان داد که با گاز سوز کردن یک تاکسی در همان سال پایه، هزینه های ناشی از سوخت مصرفی آن بیش از ۴ میلیون ریال کاهش می یابد. این آمار زمانی بود که بنزین با قیمت ۳۸ تومان به مشتریان عرضه می شد.

 


دیدگاه خود را بیان کنید